रसुवा / ग्रामीण पर्यटन प्रवर्द्धन गर्ने उद्देश्यले आमाछोदिङमो गाउँपालिका–३ मा रहेको प्रसिद्ध धार्मिक तथा पर्यटकीयस्थल पार्वतीकुण्डमा ‘याक तथा चौंरी महोत्सव’ हुने भएको छ ।
हिमाली जीवनशैली, परम्परागत पशुपालन र स्थानीय उत्पादनको प्रवद्र्धन गर्ने उद्देश्यले हिमाली क्षेत्रमा चौँरी महोत्सव हुने भएको हो ।

चौँरीपालनलाई व्यवसायिक बनाउँदै पर्यापर्यटन विस्तार र चौँरीको दूधबाट उत्पादन हुने चिज, घिउ, छुर्पीलगायतका उत्पादनको बजारीकरण व्यवस्थित गर्ने लक्ष्य सहित वैशाख १३, १४ र १५ गते महोत्सव आयोजना हुन लागेको हो ।
महोत्सवमा उत्कृष्ट चौँरीपालक किसानलाई सम्मान तथा पुरस्कार प्रदान गरिने महोत्सव मूल समितिका संयोजक तथा आमाछोदिङमो गाउँपालिका ३ का वडा अध्यक्ष सुरेन्द्र तामाङले जानकारी दिए । उनले भने, “यस क्षेत्रका बासिन्दाको प्रमुख आयस्रोत कृषि र पशुपालन भएकाले महोत्सवबाट किसानलाई हौसला मिल्ने अपेक्षा गरिएको छ ।”
गतलाङ क्षेत्रमा मात्र करिब एक हजार ३ सय भन्दा बढी दुग्ध उत्पादन गर्ने चौँरी छन् । महोत्सव अवधिमा चौँरीजन्य परिकारको प्रदर्शनी, बिक्री तथा प्रचारप्रसार सँगै परम्परागत उपचार विश्वासानुसार चौँरीको रगत सेवनको व्यवस्था समेत मिलाइने जनाइएको छ ।
यो क्षेत्रका किसानले चौँरीसँगै भेडाबाख्रापालन पनि गर्दै आएका छन् । भेडाको ऊनबाट घरेलुस्तरमै राडी, पाखी, गलैँचा, स्वेटर, टोपी तथा पटुकाजस्ता सामग्री उत्पादन गरिँदै आएको छ । यसको प्रदर्शनी तथा बजार विस्तारमा जोड् दिने स्थानीय फुर्पुसिङ्गी तामाङ बताउछन् ।
स्थानीय किसान मार लामा भन्छन्, “गतलाङका बासिन्दाको मुख्य आम्दानी चौँरीको दूधबाट बनेका परिकार, ऊनजन्य सामग्री, लेकाली आलु, बन्दा, सिमीलगायत कृषि उत्पादनबाट हुने गरेको छ ।”
पछिल्ला वर्षमा किसानहरु आलु उत्पादन पछि सिमी रोप्ने परम्परागत अभ्यास परिवर्तन गर्दै बढी आम्दानी दिने बन्दा खेतीमा आकर्षित भएका छन् ।
तामाङ सम्पदा मार्गमा पर्ने गतलाङ क्षेत्रमा आन्तरिक तथा बाह्य पर्यटकको आवागमन बढ्दो छ । स्थानीयस्तरमा सञ्चालित होमस्टे सेवाले आम्दानी बढाउन सहयोग पु¥याएको छ । यहाँ आउने पाहुनालाई सिस्नोको तरकारी, सिमीको दाल, मकै, कोदो र फापरको ढिँडो, लोकल कुखुराको मासुजस्ता परम्परागत खानाले विशेष आकर्षण पैदा गराइएको स्थानीयवासीले बताएका छन् ।
समुद्र सतहदेखि २ हजार ५०० मिटर उचाइमा रहेको पार्वतीकुण्ड धार्मिक तथा प्राकृतिक दृष्टिले समेत महत्वपुर्णस्थल हो ।

याक तथा चौँरी महोत्सवले हिमाली संस्कृति संरक्षणसँगै किसानलाई प्रत्यक्ष प्रोत्साहन दिने विश्वास गरिएको समाजसेवी मिलन तामाङले बताए ।
महोत्सव आयोजक समितिका प्रचारप्रसार संयोजक फुर्पु सिङगी तामाङका अनुसार, चौंरी पालनमा समर्पित किसान तथा गोठालाहरूको मनोबल बढाउनु महोत्सवको लक्ष्य रहेको छ ।
महोत्सवमा स्थानीय हस्तकलाबाट निर्मित सामग्री, स्थानीय अर्गानिक खानेकुरा र कृषि उत्पादनको प्रदर्शनी गरिनेछ। महोत्सवमा आउने पाहुनाहरूले कोसेलीका रूपमा स्थानीय स्तरमा उत्पादित निम्न सामग्री खरिद गर्न पाउनेछन् ।
चौंरीको चिज र घिउ, अर्गानिक आलु, सिमी र सिस्नु, राडीपाखी, पटुका र स्थानीय झोलाहरू, सांस्कृतिक र पर्यटकीय महत्व काठैकाठको कालो छाना भएका घरहरू रहेको गत्लाङ गाउँ ‘ब्ल्याक भिलेज’ का रूपमा प्रख्यात छ । करिब ६०० घरधुरी रहेको यस तामाङ बस्तीको आफ्नै मौलिक संस्कृति छ । महोत्सवका अवसरमा सांस्कृतिक झाँकी, लामा नाच र स्याब्रु नाचको विशेष प्रदर्शन गरिनेछ, जसले महोत्सवलाई थप रोमाञ्चक बनाउने विश्वास लिइएको छ ।
महोत्सवमा सहभागी हुने पर्यटकहरूका लागि पार्वतीकुण्ड दर्शनसँगै याक चिज कारखानाको अवलोकन, प्राचीन गुम्बा भ्रमण, ज्यार्सा तेन्जो डाँडा हाइकिङ र रुबी भ्याली पदयात्राको समेत अवसर मिल्ने आयोजकले जनाएको छ ।